AK ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଇରାନ ଏବଂ ଆମେରିକା-ଇସ୍ରାଏଲ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଘଟଣା ଘଟିଛି । ଇସ୍ରାଏଲ ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ ୟୁଏଇରେ ଏହାର ସବୁଠାରୁ ଉନ୍ନତ ଲେଜର ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ପ୍ରଣାଳୀ ଆଇରନ୍ ଭି, ନିୟୋଜିତ କରିଛି । ଇରାନୀ ଆକ୍ରମଣରୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଇସ୍ରାଏଲୀ ସୈନିକମାନଙ୍କୁ ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ସହିତ ସେଠାକୁ ପଠାଯାଇଛି। ଗଣମାଧ୍ୟମ ଏହି ବଡ଼ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ସହଯୋଗ ଏବଂ ଉନ୍ନତ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ରର ନିୟୋଜିତ ବିଷୟରେ ଏକ ଚାଞ୍ଚଲ୍ୟକର ଖୁଲାସା କରିଛି। ଇସ୍ରାଏଲ କେବଳ ଏହାର ଆଇରନ୍ ବିମ୍ ନୁହେଁ ବରଂ ଅନେକ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପାଦାନ ତଥା ଆଧୁନିକ ଉପକରଣ ମଧ୍ୟ ୟୁଏଇକୁ ଯୋଗାଇଛି। ଯୁଦ୍ଧ ମୁକାବିଲାରେ ଇସ୍ରାଏଲ ଏବଂ ୟୁଏଇ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ସହଯୋଗକୁ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କୂଟନୈତିକ ପଦକ୍ଷେପ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି ।
ଇସ୍ରାଏଲ ଏହାର ‘ଆଇରନ୍ ବିମ୍’ ଲେଜର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ ବିଷୟରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଦାବି କରିଛି, କିନ୍ତୁ ଇରାନ ସହିତ ୪୦ ଦିନିଆ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଏହି ପ୍ରଣାଳୀ ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି। ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୨ ତାରିଖରେ, ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ, ଇସ୍ରାଏଲୀ ସେନା ରିପୋର୍ଟ କରିଥିଲା ଯେ ସେମାନେ ଇରାନ ଆକ୍ରମଣ ବିରୋଧରେ ନିୟମିତ ଭାବରେ ଆଇରନ୍ ବିମ୍ ଲେଜର ବ୍ୟବହାର କରିପାରି ନଥିଲେ । ସେବେଠାରୁ, ଇସ୍ରାଏଲର ବହୁ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ଲେଜର୍ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ ଅକାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ପ୍ରମାଣିତ ହେଉଛି କି ନାହିଁ ସେ ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି। ଇସ୍ରାଏଲୀ ବାୟୁସେନା ଏବେ ଏ ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ବିବୃତି ଜାରି ମଧ୍ୟ କରିଛି। ଇସ୍ରାଏଲୀ ବାୟୁସେନା କହିଛି ଯେ, ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧରେ ଆଇରନ ବିମ୍ ଲେଜର୍ ସିଷ୍ଟମର ସୀମିତ ବ୍ୟବହାର ବ୍ୟାଟେରୀର ଅଭାବ ଯୋଗୁଁ ହୋଇଥିଲା । ଆଇଏଏଫ୍ କହିଛି, ଆଇରନ ବିମ୍ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହେବା ପାଇଁ ୧୪ଟି ବ୍ୟାଟେରୀ ଆବଶ୍ୟକ । ଇସ୍ରାଏଲୀ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା ଯେ, ଆଇରନ ବିମ୍ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଛି । ସେତେବେଳେ, ଆଇଡିଏଫ୍ ଆଇରନ୍ ବିମ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତି ଏବଂ ଜୋରଦାର୍ ଘୋଷଣା ମଧ୍ୟରେ ବିରୋଧାଭାସ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିନଥିଲା । ବରଂ, ଏହା କହିଥିଲା ଯେ, ଏହା ବର୍ତ୍ତମାନର ଯୁଦ୍ଧରେ ବ୍ୟବହାର ହେଉନାହିଁ ଏବଂ ନିୟୋଜିତ ହେବା ପାଇଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସ୍ତୁତ ନୁହେଁ। ଆଇରନ୍ ବିମ୍ ନିର୍ମାଣ କରୁଥିବା କମ୍ପାନି ରାଫେଲ ସେତେବେଳେ ସିଷ୍ଟମରେ କୌଣସି ସମସ୍ୟା ଉପରେ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେବାକୁ ମନା କରିଦେଇଥିଲା ଏବଂ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟକୁ ପ୍ରଶ୍ନ ପଠାଇଥିଲା । ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏହି ବିଷୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ବାୟୁସେନା ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ।
ଜୁନ୍ ୨୦୨୫ରେ, ଇସ୍ରାଏଲୀ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏବଂ ରାଫେଲ ଲାଇଟ୍ ବିମ୍, ଆଇରନ୍ ବିମ୍ର ଏକ ଛୋଟ ସଂସ୍କରଣକୁ କମିସନିଂ କରିବା ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ । ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଆଇରନ୍ ବିମ୍କୁ କମିସନିଂ କରିବା ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ଏବଂ କହିଥିଲେ ଯେ, ଆଗାମୀ ମାସଗୁଡ଼ିକରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟାଟେରୀ ନିୟୋଜିତ କରାଯିବ। ଜୁନ୍ ୨୦୨୫ରେ, ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲା ଯେ ଇସ୍ରାଏଲୀ ଲେଜର ସିଷ୍ଟମ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୪ରେ ୪୦ଟି ହିଜବୁଲ ଡ୍ରୋନକୁ ଖସାଇ ଦେଇଥିଲା । ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ, ଆଇରନ୍ ବିମ୍ କେବଳ ଡ୍ରୋନ୍କୁ ନୁହେଁ ବରଂ ମିସାଇଲ୍,ରକେଟ୍ ଏବଂ ମୋର୍ଟାରକୁ ମଧ୍ୟ ଟାର୍ଗେଟ କରିପାରିବ। ଆଇରନ୍ ବିମ୍ର ଅନନ୍ୟ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ହେଉଛି ଆକାଶ ବିପଦକୁ ପ୍ରତିହତ କରିବାର ଖର୍ଚ୍ଚ ହ୍ରାସ କରିବାର କ୍ଷମତା । ଏରୋ ଇଣ୍ଟରସେପ୍ଟରର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରକ୍ଷେପଣ ପାଇଁ ଇସ୍ରାଏଲକୁ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଡଲାର ଖର୍ଚ୍ଚ କରିବାକୁ ପଡୁଥିବାବେଳେ ଆଇରନ୍ ବିମ୍ ଏନେଇ ବେଶ ଉପଯୋଗୀ ହେବ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥିଲା । କିଛି ହଜାର ଡଲାରର ଡ୍ରୋନ୍ ପାଇଁ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଡଲାର ମୂଲ୍ୟର ଇଣ୍ଟରସେପ୍ଟର ନିୟୋଜିତ କରିବା ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ଏକ ବୋଝ ହୋଇଥାଏ। ଯେତେବେଳେ ଆଇରନ୍ ବିମ୍ ଫାୟାରିଂ ଆଲୋକ ଜାଳିବା ପରି । ତଥାପି, ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ଅନୁସାରେ ଆଇରନ୍ ଡୋମ୍ର ସ୍ଥାନ ନେବା ପାଇଁ ଆଇରନ୍ ବିମ୍କୁ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଲାଗିପାରେ । ଇରାନର ବାଲିଷ୍ଟିକ୍ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଭଳି ଦୂରଗାମୀ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଆଇରନ୍ ବିମ୍କୁ ଆହୁରି ଅଧିକ ସମୟ ଲାଗିପାରେ । ଏପରିସ୍ଥଳେ ୟୁଏଇରେ ଏହାର ମୁତୟନ କେତେଦୂର ଉପଯୋଗୀ ସାବସ୍ତ୍ୟ ହେବ ସେନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି ।
